Texnik topshiriqni qanday oʻqish kerak: qonun talablari va tekshiruv roʻyxati

Texnik topshiriq nima va uni qayerdan topish mumkin

Tanlash va tenderda buyurtmachi eʼlon bilan birga xarid qilish hujjatlarini joylashtiradi. Texnik topshiriq — shu hujjatlarning bir qismi (OʻRQ-684, 59-modda — tanlash, 67-modda — tender). Toʻplamda quyidagilar boʻladi:

• eʼlondagi maʼlumotlar: boshlangʻich narx, ishtirokchilarga talablar, takliflar qabul qilish tugaydigan sana va vaqt (58 va 66-moddalar);
• valyuta, toʻlov tartibi va yetkazib berish shartlari;
• taklifni davlat tilida tayyorlash talabi;
• tushuntirishlar berish tartibi va muddatlari;
• texnik topshiriqning oʻzi;
• baholash mezonlari va koʻrib chiqish tartibi, tenderda — texnik va narx qismlari haqida maʼlumot;
• korrupsiya koʻrinishlariga yoʻl qoʻymaslik boʻyicha ariza — ishtirokchi uni taqdim etishi shart;
• shartnoma loyihasi — hujjatlarning ajralmas qismi (59 va 67-moddalar).

Tanlash va tender qanday oʻtishini etender qoʻllanmasida tushuntirganmiz.

Elektron doʻkonda alohida TZ boʻlmaydi: shartnoma buyurtmachi tanlagan oferta shartlari boʻyicha shakllanadi (OʻRQ-684, 51-modda), marka esa ofertaning oddiy maydoni (50-modda). U yerda oferta shartlarini oʻqiysiz: muddat, miqdor, hudud, kafolat. Begona oferta orqali yutsangiz, oʻsha ofertaning shartlari amal qiladi. Batafsil — elektron doʻkon qoʻllanmasida va doʻkon tuzoqlari haqidagi maqolada.

Qonun texnik topshiriqqa qanday talablar qoʻyadi

Qonun matnlari: OʻRQ-684 va VMQ № 276.

Ariza berishdan oldin: 11 bandli tekshiruv roʻyxati

Hujjatlarni shu tartibda oʻqing: eʼlon (narx va muddat), TZ, baholash mezonlari, shartnoma loyihasi. Har bir bandda oʻzingizdan soʻrang: «Buni bajara olamanmi va bu menga qanchaga tushadi?»

TenderMax etender lotlari kartasida hujjatlardagi faktlarni belgilab qoʻyadi («Tajriba talabi», «Katta garov», «Kam vaqt qoldi») va yangi boshlovchi uchun imkoniyat bahosini izohlaydi. Bu TZni oʻqish oʻrnini bosmaydi, lekin nimadan boshlashni tanlashga yordam beradi: ochiq tenderlar, kompyuter va texnika.

Baholash mezonlari: gʻolib qanday aniqlanadi

TZga mos kelish — faqat birinchi qadam, gʻolibni baholash mezonlari aniqlaydi. Qonun ular orasida narx, yetkazib berish bazisi va muddati, texnik xususiyatlar va sifat koʻrsatkichlari, xizmat muddati, toʻlov va kafolat shartlari, foydalanish xarajatlarini sanaydi (OʻRQ-684, 32-modda).

• Eng past narx usuli — texnik qismdan oʻtganlar orasida eng past narx yutadi (VMQ № 276, 96, 156-bandlar).
• Ball usuli — eng koʻp ball toʻplagan yutadi, ball teng boʻlsa — narxi pastrogʻi (96, 156-bandlar).
• Ballarning boshlangʻich qiymatlari — oʻtish bali: unga yetmagan ishtirokchi chetlatiladi (68, 117-bandlar).
• Majburiy mezonlar — birortasiga mos kelmaslik istalgan bosqichda chetlatishga olib keladi, lekin ular raqobatni cheklamasligi kerak (72, 121-bandlar).

Tenderda avval texnik qism baholanadi, narx qismi faqat undan keyin ochiladi (VMQ № 276, 146-band). Miqdoriy koʻrsatkichlar va narxni tizim avtomatik hisoblaydi, son bilan oʻlchab boʻlmaydigan mezonlarni esa komissiya ovoz berib baholaydi (94–95, 151–152-bandlar).

Buyurtmachi faqat xarid hujjatlarida koʻrsatilgan mezon va tartiblarni qoʻllaydi (OʻRQ-684, 32-modda, 3-qism), malakani esa hujjatlarda yoʻq mezon boʻyicha baholab boʻlmaydi (VMQ № 276, 155-band).

TenderMax texnik ballar vazni 60% va undan koʻp boʻlgan lotlarda yangi boshlovchi uchun imkoniyat bahosini pasaytiradi. Tasdiqlangan tajribangiz kam boʻlsa, zakalat kiritishdan oldin imkoniyatni sovuqqonlik bilan baholang.

Buyurtmachiga savol qanday beriladi

TZda tushunarsiz joy boʻlsa, taxmin qilmang — soʻrang. Ishtirokchi xarid talablari va shartlari boʻyicha soʻrov yuborib, tushuntirish olishga haqli (OʻRQ-684, 23 va 41-moddalar).

1. Lot sahifasida ochiq elektron chatni oching: tanlash va tenderda savollar shu chat orqali beriladi (VMQ № 276, 87, 140-bandlar).
2. Aniq yozing: boʻlim, band, nima tushunarsiz va qanday javob kerak. Masalan: «TZ 3.2-bandida model koʻrsatilgan, “yoki analogi” soʻzlari yoʻq. Quyidagi xususiyatlarga ega analogni qabul qilasizmi: …?»
3. Javob ikki ish kuni ichida, soʻrov bilan bir xil shaklda beriladi (OʻRQ-684, 41-modda; VMQ № 276, 87, 141-bandlar).
4. Tenderda savolni takliflar qabul qilish tugashidan kamida ikki ish kuni oldin yuboring: shundagina buyurtmachi ikki ish kunida javob berishi shart. Tushuntirish hujjatlarning mazmun-mohiyatini oʻzgartirmasligi kerak (OʻRQ-684, 67-modda).

Agar buyurtmachi hujjatlarga oʻzgartirish kiritsa, takliflar berish muddati tanlashda kamida uch, tenderda kamida oʻn ish kuniga uzaytiriladi (OʻRQ-684, 59 va 67-moddalar). Har bir oʻzgarishdan keyin TZni qaytadan oʻqing.

Gʻolib aniqlangunga qadar buyurtmachining ishtirokchilar bilan muzokara olib borishi taqiqlangan (OʻRQ-684, 40-modda). Savolni faqat rasmiy soʻrov orqali bering.

TZda aniq marka yozilgan boʻlsa nima qilish kerak

Avval faktlarni tekshiring:

• Bu elektron doʻkonmi? Doʻkonda markani koʻrsatish mumkin (OʻRQ-684, 34-modda, 3-qism).
• «Yoki analogi» soʻzlari bormi? Bor boʻlsa, xususiyatlari mos keladigan analogni taklif qilish mumkin.
• Tovarlar bir-biriga mos kelishi shartmi? Masalan, mavjud uskunaga ehtiyot qism: bunday hollar uchun qonunda istisno bor (34-modda, 3-qism).

Savol qolsa, qonuniy yoʻllardan foydalaning:

1. Eʼlondan oldin — loyiha muhokamasi. 2026-yil 1-yanvardan xarid hujjatlari loyihalari jamoatchilik muhokamasi uchun maxsus axborot portaliga kamida ikki ish kuni davomida joylashtiriladi. Taklif va eʼtiroz kelgan loyihalarni Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi doimiy kuzatib boradi (PF-259 Farmon, 14-band «b»). Eʼtirozni qayerda qoldirish farmonda koʻrsatilmagan — portalning oʻzida tekshiring.
2. Tushuntirish soʻrang (OʻRQ-684, 41-modda): nega «yoki analogi» yoʻq va qanday analog qabul qilinadi.
3. Shikoyat bering. Raqobatni cheklaydigan talab hujjatlarda qolsa (34-modda, 9-qism; 46-modda), Davlat xaridlari sohasidagi shikoyatlarni koʻrib chiqish boʻyicha komissiyaga yoki sudga murojaat qiling (78-modda). Komissiya uch ish kuni ichida buyurtmachini xabardor qiladi va xaridni toʻxtatib turadi (jami oʻn ish kunigacha), qarorni esa shikoyat olinganidan keyin yetti ish kuni ichida chiqaradi. Shikoyat asosli boʻlsa, komissiya qonunga xilof harakatlarni taqiqlashi va qonunga xilof qarorlarni bekor qilishi mumkin (79-modda).

Shikoyat berish muddati qonunning oʻzida yoʻq: shikoyatlarni koʻrib chiqish tartibini Vazirlar Mahkamasi belgilaydi (OʻRQ-684, 78-modda). Amaliy maslahat — kechiktirmang, takliflar qabul qilinayotgan paytda bergan maʼqul.

Savolda ham, shikoyatda ham faqat faktlarni yozing: «3.2-bandda model koʻrsatilgan, “yoki analogi” soʻzlari yoʻq». Baho berish — komissiya va sudning ishi.

Savol-javob

TZda brend yoki modelni koʻrsatish mumkinmi?

Tanlash, tender va auksionda — faqat boshqacha aniq tavsiflab boʻlmasa va «yoki analogi» soʻzlari bilan (ularsiz — faqat tovarlar bir-biriga mos kelmaydigan hollarda). Elektron doʻkonda — mumkin (OʻRQ-684, 34-modda, 3-qism).

Tovarim TZga toʻliq mos kelmasa nima boʻladi?

Komissiya xarid hujjatlarining malaka, texnik va tijorat talablariga mos kelmaydigan ishtirokchini chetlatadi (OʻRQ-684, 42-modda), majburiy mezonga mos kelmaslik esa istalgan bosqichda chetlatishga olib keladi (VMQ № 276, 72-band). Boshqa sabablar — arizalar nega rad etiladi qoʻllanmasida.

TZdagidan yaxshiroq xususiyatli tovar taklif qilsa boʻladimi?

Koʻrsatkich eng kam yoki eng koʻp qiymat bilan berilgan boʻlsa — shu chegarada ha. Qiymat oʻzgarmas deb belgilangan boʻlsa — faqat aynan oʻsha qiymat (OʻRQ-684, 34-modda, 5-qism). Ikkilansangiz, buyurtmachidan soʻrang.